CAPI Nieuwsbrief – december 2025
Een winters welkom bij de laatste CAPI nieuwsbrief van het jaar! Leuk dat je meeleest. Om dit jaar af te sluiten hebben we een feestelijke inhoud. Je kunt je aanmelden voor het CAPI Symposium – Besmettelijke kennis, en lezen over het afgeronde onderzoek van Colette van Bokhoven over lastige situaties bij bron- en contactonderzoek. Ook hebben we een korte terugblik op CAPI op internationaal congres, en vind je de nieuwe publicatie van PhD kandidaat Sunia Somra over schurft notificatie onder studenten. We hebben ook ditmaal weer een leuke, kerstige, quizvraag met een leuk feitje om tijdens het kerstdiner uit te blinken. Zoals gebruikelijk vind je ook weer de literatuurupdate en de kalender voor de komende twee maanden. Veel leesplezier en alvast hele fijne feestdagen gewenst!
Uitnodiging CAPI Symposium – Besmettelijke kennis 2026
Op dinsdag 27 januari 2026 organiseren we de derde editie van het jaarlijkse
CAPI Symposium – Besmettelijke Kennis bij Congrescentrum 1931 in
‘s-Hertogenbosch. Dit symposium staat in het teken van onderzoek op het gebied van infectieziektebestrijding, infectiepreventie, seksuele gezondheid, reizigersadvisering, en tuberculosebestrijding, uitgevoerd door én voor GGD’en.
Naast presentaties over praktijkgericht infectieziekte-onderzoek staan er deze editie wederom twee keynote lectures op het programma: ‘Schoolziek of ziek van school? Verspreiding van infectieziekten onder de loep’ door Prof.dr. Patricia Bruijning-Verhagen en ‘Gedragsverandering en infectieziektebestrijding: verstandshuwelijk of echte liefde?’ door Prof.dr. Rik Crutzen.
Ben jij er ook bij? Meld je dan uiterlijk 12 januari 2026 aan!
CAPI onderzoek afgerond: De praktijk van bron- en contactonderzoek – een verkenning van lastige situaties
Colette van Bokhoven deed onderzoek naar lastige situaties bij bron- en contactonderzoek bij AWPG AMPHI. Onlangs is haar onderzoek afgerond én is het artikel gepubliceerd in het Infectieziekten Bulletin. Het artikel lees je hier. In deze rubriek vertelt Colette kort over de resultaten en implicaties voor de praktijk, en deelt ze haar ervaringen met het doen van onderzoek naast haar GGD-werk.
In deze studie hebben we onderzocht welke factoren bijdragen aan het feit dat een BCO door professionals als lastig wordt ervaren, en ook welke factoren de uitvoering van BCO beïnvloeden. We hebben hiervoor 15 IZB-, SG- en TBC-professionals geïnterviewd.
Deze professionals benoemden een diversiteit aan factoren. De factoren die een BCO lastig maken vallen onder de thema’s: de cliënt, maatregelen uit de richtlijn, de professional en de werkomgeving. Denk hierbij bijvoorbeeld aan weerstand bij een cliënt bij de uitvoering van een BCO. Bij de factoren die meespeelden bij het handelen van de professional werden dezelfde thema’s genoemd, met het ziektebeeld als aanvulling hierop. Voorbeeld hiervan is bijvoorbeeld dat professionals bij cliënten die kwetsbaar zijn of bij een ernstige ziekte meer effort stoppen in het BCO. We concludeerden dat een BCO soms best lastig kan zijn en niet altijd op dezelfde wijze wordt uitgevoerd.
Terug naar de praktijk
Om professionals te ondersteunen bij het handelen in lastige BCO-situaties, adviseren wij meer training in gespreksvaardigheden. Om daarnaast te voorkomen dat er ongewenste variatie ontstaat in het handelen bij lastige BCO-situaties, is het belangrijk dat GGD-professionals deze situaties met elkaar bespreken en reflecteren op hun handelen, zowel al tijdens de opleiding, maar ook later tijdens casuïstiek overleggen of intervisies.
Wat vond je leuk?
Ik vond vooral het doen van de interviews en de analyse van de data leuk om te doen. Ik heb echt leuke gesprekken met de deelnemers gehad.
Wat was een uitdaging?
De grootste uitdaging vond ik de balans tussen voortgang houden in het onderzoek en daarnaast mijn werk op de GGD, met daarbij veel landelijke taken. Er waren momenten dat deze combi echt wel pittig was.
Heb je tips voor GGD-medewerkers die starten met onderzoek?
Ik denk dat het goed is om naar je totale workload te kijken voordat je start. En als je onderzoek niet fulltime doet, om dan bij een al lopend project aan te sluiten. Als je alles van voor tot achter zelf moet doen, is dat best pittig in 1 jaar, zeker als dat ook nog deeltijd is.
Wat is de belangrijkste les die je is bijgebleven?
Dat is niet één les, maar meer het doorlopen van het hele onderzoeksproces. Ik kan hierdoor onderzoeksstudenten bij de GGD nu ook beter begeleiden.
CAPI op internationaal congres: EPH Conference en ESCAIDE
Het organiserend comité van de preconference.
EPH Conference: AMPHI en CEPHIR in Helsinki!
Door Hélène Voeten, CAPI programmaleider bij AWPG CEPHIR
Van 12 tot 15 november was de 18e European Public Health Conference in Helsinki. De dag ervoor was een pre-conference workshop over vaccinatie-uptake en vaccinatietwijfel. Daar mochten Daphne Bussink-Voorend (AMPHI) en ikzelf (CEPHIR) presenteren, naast bijdragen vanuit de ECDC en de Babeș-Bolyai universiteit in Roemenië. We begonnen de ochtend met een ‘human bingo’, waardoor veel mensen al even informeel kennis met elkaar hadden gemaakt. Daarna volgden presentaties afgewisseld met groepswerk, waarbij iedereen actief aan de slag ging met het 5C-model, barrières en interventies. Het was een geslaagde ochtend, met deelnemers die vol lof waren en die elkaar de rest van het congres telkens weer zagen en spraken.
Het congres zelf was heel breed, van mentale gezondheid en jeugd tot e-health en desinformatie. Er was veel aandacht voor vaccinatietwijfel en ander gedragsonderzoek, wat ikzelf 2 jaar geleden op de ESCAIDE een beetje had gemist. Leuk was ook het gratis klassieke concert in het concertgebouw en het ‘nordic walking’ vroeg in de ochtend. En Helsinki is een mooie stad, waar we ook nog een Klimt-tentoonstelling konden meepikken.
CAPI in Warschau
Door Lynn Eggink, CAPI programmacoördinator bij Awpg Lumens
ESCAIDE is Europa’s grootste conferentie voor toegepaste infectieziekte-epidemiologie, georganiseerd door European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC). Jaarlijks komen hier honderden professionals uit wetenschap, beleid en praktijk samen rondom infectieziektepreventie en -bestrijding.
De centrale thema’s van ESCAIDE 2025 waren evidence in public health, One Health en health equity. Daarbij lag de nadruk op hoe wetenschappelijke inzichten vertaald kunnen worden naar beleid en praktijk, de verwevenheid van mens-, dier- en milieugezondheid, en het bevorderen van inclusiviteit en gelijke toegang tot zorg.
En natuurlijk was CAPI daarbij! Samen met collega’s uit de vijf verschillende academische werkplaatsen waren we zichtbaar aanwezig. We deden nieuwe ideeën op, versterkten bestaande samenwerkingen en kregen volop inspiratie voor de praktijk.
Onze bijdragen:
- Jessica Aguilar Diaz – posterpresentatie: Pandemic preparedness: potential of routine general practice data for infectious disease surveillance and early warning
- Kirsten Bisschops – posterpresentatie: Infodemic preparedness through social listening
- Maarten de Jong – winnaar prijs beste foto: Wastewater surveillance ‘Grid of Survival’
Dank aan ECDC en alle betrokkenen voor een geslaagde editie van ESCAIDE 2025!
CAPI Quizvraag!
In de vorige editie van de CAPI nieuwsbrief was de quizvraag ‘Vele onderzoeken worden uitgevoerd op W.E.I.R.D. populaties: Western, Educated, Industrialized, Rich, Democratic. Waarom kan dit een probleem zijn? ’. Het juiste antwoord was: De resultaten worden gegeneraliseerd, terwijl de onderzoekspopulatie geen goede afspiegeling is van de totale bevolking.
Voor deze nieuwsbrief hebben we een leuke quizvraag in kerstsfeer! Elk jaar krijgen 650 000 mensen een voedselvergiftiging. Helaas, ook tijdens kerst kan je de pineut zijn… Ja, wie wil kerst nou op de wc doorbrengen door een avondje gourmetten? Daarom is de quizvraag: welke bacterie vormt hittebestendig sporen en kan toxines produceren in etensrestjes die te lang op tafel hebben gestaan?
Bacillus cereus
Escherichia coli
Listeria
Vibrio
CAPI publicatie: Sociaalpsychologische determinanten van contactnotificatie bij schurft onder Nederlandse studenten: een kwalitatieve studie
Sunia Somra, PhD kandidaat bij AWPG CEPHIR
Het aantal schurftgevallen onder jongvolwassenen neemt toe, waaronder ook de studenten. Het is essentieel dat studenten die schurft hebben hun contacten volledig en tijdig waarschuwen, zodat verdere verspreiding van schurft kan worden voorkomen. Daarom onderzochten wij welke sociaalpsychologische determinanten hierbij een rol spelen.
Voor ons onderzoek hebben wij interviews afgenomen met 15 studenten uit verschillende studentensteden die recentelijk schurft hadden gehad.
Uit de interviews bleek dat de meeste participanten hun contacten wel correct informeren, maar casual bedpartners vaak niet of te laat worden gewaarschuwd. Deelnemers gaven daarnaast aan dat de richtlijnen voor contactwaarschuwing soms onduidelijk zijn. Ook voelen zij zich geregeld onzeker over hoe zij zelf besmet zijn geraakt en of de behandeling daadwerkelijk werkt. Emoties spelen eveneens een rol: negatieve gevoelens zorgen er soms voor dat contacten helemaal niet of pas later worden geïnformeerd. Daarnaast blijkt de aard van de relatie belangrijk. Zo vertelde een deelnemer dat ze na een one night stand de ander tóch waarschuwde voor schurft, simpelweg omdat hij “aardig” was. Hoewel de meeste participanten denken dat hun medestudenten hun contacten zouden waarschuwen, noemden zij toch verschillende redenen waarom dit in de praktijk niet altijd gebeurt. Schaamte, angst voor stigma en het zelf niet ontvangen van een waarschuwing werden daarbij vaak genoemd. Bovendien werd erkend dat er buiten de studentencommunity nog steeds stigma rond schurft bestaat, wat contactwaarschuwing extra lastig kan maken.
Door kennis en bewustwording, emoties, sociale normen en stigma aan te pakken, kunnen studenten beter worden ondersteund bij het tijdig en correct waarschuwen van hun contacten. Het is belangrijk dat zij zich bewust zijn van de gevolgen van het niet informeren van hun casual bedpartners. Door schurft bespreekbaar te maken, kan stigmatisering buiten de studentenwereld worden verminderd. Daarnaast is het cruciaal dat het positieve gedrag wordt gestimuleerd, bijvoorbeeld de meerderheid van de studenten waarschuwt zijn of haar contacten.
Hebben wij je nieuwsgierig gemaakt naar het onderzoek? De publicatie is terug te lezen via de volgende link: Socio-psychological determinants of scabies contact notification among Dutch students: A qualitative study | PLOS Neglected Tropical Diseases
De Literatuurupdate
Welkom bij onze literatuurupdate van december! Hier vind je wetenschappelijke artikelen, vers van de pers, die relevant zijn voor jou als professional in de wereld van infectieziekten.
In een tijd waarin voortdurend onderzoek wordt gedaan naar infectieziekten(bestrijding), is het essentieel om op de hoogte te blijven van de nieuwste wetenschappelijke ontwikkelingen.
Daarom hebben wij een literatuurlijst samengesteld met een selectie van artikelen die speciaal relevant zijn voor IZB-medewerkers. Elke twee maanden vullen wij deze lijst aan. Deze keer hebben we 15 artikelen toegevoegd.
Deze maand kun je nog een aantal extra artikelen vinden. We zijn er namelijk door een oplettende lezer op geattendeerd dat de artikelen gepubliceerd in de maand juni ontbraken in de literatuurlijst. De artikelen gepubliceerd in de maand juni zijn inderdaad aan onze search ‘ontsnapt’ 😉 door onze jaarlijkse zomerstop. Wij hebben alsnog deze artikelen bekeken en een selectie toegevoegd aan de literatuurlijst. Dank aan onze oplettende lezer!
Wil je meer weten over de samenstelling van deze lijst? Neem een kijkje op onze website of stuur een e-mail naar info@capi-consortium.nl.
Kalender
11 december
RIVM – online EPI Masterclass
12:30-13:30 – onderwerp volgt
18 december
RIVM – online EPI Refereerbijeenkomst
12:30-13:30 – twee presentaties vanuit het centrum Epidemiologie en Surveillance van het RIVM. Meld je aan via EPIrefereer@rivm.nl
27 januari
CAPI Symposium – Besmettelijke kennis
Congrescentrum 1931 ‘s-Hertogenbosch
Wil je meer weten over CAPI? Neem een kijkje op onze website en volg ons op LinkedIn.
